INTERVENT MILL-ONOR. JOE BORG, MINISTRU TA’ L-AFFARIJIET BARRANIN, FIL-KONFERENZA DWAR IL-KOSTITUZZJONI TA' L-UNJONI EWROPEA “IT-TRIQ ’IL-QUDDIEM” - ĊENTRU NAZZJONALI LABURISTA, ĦAMRUN - 28 TA’ ĠUNJU 2003
Huwa pjaċir tiegħi li nindirizza din il-konferenza fuq suġġett li fix-xhur li ġejjin żgur sejjer ikun priorita’ fuq l-aġenda politika tal-Unjoni Ewropea. Huwa ta’ pjaċir fuq kollox għax nemmen bis-sħiħ li diskussjoni ta’ dan it-tip m’ghandhiex taqa’ fid-dominju esklussiv tal-Gvern tal-ġurnata, iżda għandha tinfetaħ għall-partijiet kollha li jiffurmaw s-soċjeta’ ċivili f’pajjiżna, bil-partiti politiċi fuq quddiem nett.
Huwa b’dan il-mod li jistgħu u għandhom isiru kontribuzzjonijiet siewja li jgħinu fit-tfassil tal-pożizzjoni Maltija lil hinn mill-interessi settorjali ta’ kull partit.
Kien sewwa sew dan l-ispirtu li nebbaħ lill-kapijiet ta’ l-istati u tal-gvernijiet tal-Unjoni f’Laeken. Konvinti li l-futur tal-Unjoni Ewropea ma jinteressax biss lill-politiċi, lid-diplomatiċi u lill-burokrati, dawn l-istess kapijiet ħassew il-ħtieġa li jafdaw ix-xogħol preliminarju tal-proċess tar-riforma tal-qafas istituzzjonali u legali ta’ l-Unjoni lill-Konvenzjoni li, apparti rappreżentanti tal-gvernijiet tal-pajjizi membri u kandidati, tkun tiġbor fi ħdanha wkoll ir-rappreżentanti taċ-ċittadini kemm fuq livell ta’ Parlament Ewropew kif ukoll fuq dak nazzjonali. Ma’ dan kien hemm ukoll l-involviment tal-ECOSOC u l-Kumitat tar-Reġjuni, flimkien ma’ djalogu kontinwu mas-soċjeta’ ċivili u r-rappreżentanti taż-żgħażagħ.
Il-proġett Ewropew jesisti biex ikun ta’ fejda għaċ-ċittadini kollha Ewropej. Kien għaldaqstant importanti li l-partijiet kollha milquta jkollhom l-opportunita’ li b’xi mod jittrasmettu l-ideat u l-fehmiet tagħhom lill-Konvenzjoni.
Issa li x-xogħol tal-Konvenzjoni tista’ tgħid li ntemm, huwa ċar li l-esperjenza ta’ dawn is-sittax il-xahar kienet waħda pożittiva. Dan mhux l-aktar għaliex l-abbozz aħħari tal-Konstituzzjoni sab kunsens wiesgħa, forsi aktar milli kien mistenni, iżda fuq kollox għaliex tnisġet metodoloġija aġġornata ta’ kif l-Unjoni għandha tippjana l-futur tagħha.
Naħseb li dan il-mod ta’ kif isiru l-affarijiet għandu jġegħlna nirriflettu aktar fuq kif noperaw bejnietna fuq il-livell lokali.
Kollox ma’ kollox, il-Gvern Malti jqis il-Konvenzjoni Ewropea bħala esperjenża li raddet il-frott mixtieq. Ir-riżultat aħħari huwa, f’misura wiesgħa, pożittiv u innovattiv - pożittiv għax il-proposti ewlenin taw każ bosta mill-punti ta’ natura sensitiva għall-ħafna pajjiżi; innovattiv għax tpoġġew fuq il-mejda diversi idejat maħsuba sabiex jagħtu spinta ġdida lix-xogħol ta’ l-Unjoni f’kuntest ta’ proċess ta’ tkabbir uniku fl-istorja ta’ l-Ewropa li sejjer iġib mieghu fehmiet u użanzi ġodda.
Kien għalhekk inevitabbli li s-sistema tat-teħid tad-deċiżjonijiet b’mod maġġoritarju jiġi estiż għal dawk l-oqsma fejn ma’ jinħolqux problemi għall-pajjiżi individwali. Mill-banda l-oħra, huwa tajjeb li fejn jidħlu aspetti ta’ importanza nazzjonali, id-dritt ta’ kull pajjiż sovran jibqa’ bla mittiefes. Kienet deċiżjoni għaqlija li oqsma bħall-politika barranija, id-difiża u t-tassazzjoni baqgħu suġġetti għall-approvazzjoni unanima ta’ kull pajjiż membru.
Kien ukoll ta’ soddisfazzjon kbir li l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ġiet integrata fil-Kostituzzjoni bħala xhieda tal-fatt li l-Unjoni hija ispirata minn valuri u prinċipji li jpoġġu liċ-ċittadin Ewropew fuq quddiem nett.
Fatturi importanti oħra kienu mingħajr dubju l-għarfien tar-rwol tal-parlamenti nazzjonali fil-ħarsien tal-prinċipju tas-sussidjarjeta’, kif ukoll definizzjoni aktar preċiża tal-kompetenzi ta’ l-Unjoni. Forsi wieħed jista’ jgħid li r-rwol tal-parlamenti nazzjonali seta’ ġie estiż ukoll għall-ħidma aktar fil-qrib mal-istrutturi tal-Parlament Ewropew.
F’dak li għandu x’jaqsam mal-istituzzjonijiet ukoll sar kompromess li għalkemm ħadd ma jippretendi li huwa perfett, żgur iservi ta’ kontribut siewi ħafna għax-xogħol tal-Konferenza Intergovernattiva. Il-proposti jinkludu l-idea:
§ ta’ Presidenza (jew aħjar Chairman) tal-Kunsill Ewropew elett għall-massimu ta’ ħames snin;
§ Kummissjoni Ewropea b’numru mnaqqas ta’ membri bi dritt tal-vot, u membri oħra bla vot, skond sistema msejsa fuq l-ugwaljanza bejn l-istati membri;
§ Ministru ta’ l-Affarijiet Barranin maħsub biex jagħti aktar konsistenza lill-Unjoni fil-qasam internazzjonali;
§ u rotazzjoni ugwali bejn il-pajjiżi membri fir-rigward tal-Presidenza tal-Kunsilli settorjali.
Fil-ġimgħat li ġejjin, il-Gvern sejjer jiffoka b’aktar reqqa’ fuq dawn il-provvedimenti sabiex l-ewwelnett jiżgura ruħu li t-tħaddim tal-mekkaniżmi l-ġodda ikun aċċettabbli għall-pajjiżna fir-rigward tal-parteċipazzjoni istituzzjonali bħala membru. Tajjeb wieħed jgħid, li mill-ewwel analiżi, ma jidhirx għaliex dan ma għandux ikun il-kaz. It-tieni, il-Gvern sejjer ifassal il-pożizzjoni tiegħu għall-Konferenza Intergovernattiva u sejjer ifittex dawk l-irtokki li jwasslu għal titjib tal-pakkett finali.
F’dan is-sens, nista’ nsemmi per eżempju li l-Gvern sejjer ifittex li n-numru minimu ta’ deputati li jista’ jkollu pajjiż membru fl-Unjoni, zgħir kemm hu żgħir, ikun ħamsa u mhux erbgħa kif propost mill-Presidju tal-Konvenzjoni. Dan minkejja l-fatt li l-allokazzjoni ta’ ħames siġġijiet lil Malta kif stabbilit fit-Trattat ta’ Nizza tista’ tinbidel biss b’unanimita’, jiġifieri bil-kunsens ta’ Malta. Il-Gvern Malti jsostni, u ninsab ċert li l-Oppożizzjoni ukoll taqbel ma’ dan, li parteċipazzjoni adegwata fl-istrutturi tal-Parlament Ewropew ma’ tistax tiġi żgurata jekk pajjiż, ikun liema jkun, ikollu rappreżentanza ta’ anqas minn ħames deputati.
Anke fil-kaz tal-President elett tal-Kunsill Ewropew, Malta ser tkun qiegħda tfittex li r-rwol tiegħu jkun definit b’mod preciż u li ma taghti l-ebda lok għal xi konflitt mar-rwol tal-President tal-Kummissjoni. F’dak li jirrigwarda l-Kummissjoni, jidher li numru ta’ gvernijiet huma tal-fehma li dawk il-membri li ma jivvutawx ukoll għandhom jiffurmaw parti mill-kulleġġ tal-Kummissarji. Il-Gvern Malti jsib ħafna mertu f’dan l-argument.
Ta’ min wieħed jgħid ukoll li fl-iżvolġiment tax-xogħol tal-Konvenzjoni, ir-rappreżentanti tal-Gvern kienu involuti b’mod dirett f’konsultazzjonijiet fi ħdan grupp ta’ sittax il-pajjiz, kultant aktar, li fittxew li kemm jista’ jkun jikkordinaw il-pożizzjoni tagħhom f’oqsma fejn ħassew li jħaddnu l-istess prinċipji u interessi. Dan sabiex iressqu l-proposti tagħhom b’vuċi waħda, qawwija u konsistenti. Huwa maħsub li din il-kollaborazzjoni tissokta fix-xhur li ġejjin sabiex l-ideat li ġew abbozzati mill-grupp jiġu riflessi fil-pożizzjonijiet tal-gvernijiet rispettivi għall-Konferenza Intergovernattiva.
Huwa forsi f'waqtu li nibdew nahsbu ghall-futur u kif il-partijiet koncernati, mhux l-anqas il-partiti politici, jistghu jigu konsultati waqt il-process li ser isehh fi hdan il-Konferenza Intergovernattiva. Jiena nahseb li jkun ghaqli li wiehed juza strutturi digà ezistenti, bhalma huma il-Malta-EU Steering and Action Committee (MEUSAC) u l-Kumitat Parlamentari ghall-Affarijiet Barranin.
Bl-uzu ta’ dawn l-istrutturi inkomplu nsahhu l-livell ta' konsultazzjoni. Huma, flimkien anke ma inkontri diretti ma’ l-Oppozizzjoni, ghandhom jservu sabiex jissawwru ahjar il-pożizzjonijiet li Malta tiehu fi hdan il-Konferenza Intergovernattiva.
Fl-aħħarnett, irrid ngħid li l-Konvenzjoni poġġiet sisien sodi għax-xogħol tal-Konferenza Intergovernattiva u għalhekk ix-xogħol tagħha għandu jitqies bħala bażi soda biżżejjed biex wieħed jibni fuqha. Sintendi, dan ma jfissirx li l-proposti tal-Konvenzjoni ma jistgħux jiġu emendati fid-dawl ta’ taħditiet u trattativi bejn il-gvernijiet.
Iżda, fil-fehma tiegħi, ikun daqs tant ieħor żbaljat li wieħed iwarrab din il-biċċa xogħol li tfasslet b’tant reqqa’ matul sittax il-xahar ta’ ħidma fejjieda. Bħalma sar fil-Konvenzjoni, il-gvernijiet iridu jsibu kompromess fuq kwistonijiet diffiċli fi spirtu ta’ rispett lejn il-pożizzjonijiet reċiproċi. Dan huwa l-mod kif dejjem imxiet l-Unjoni Ewropea matul is-snin.
Malta hija determinata li filwaqt li tieħu ħsieb sabiex tissalvagwardja t-twemmin tagħha, tagħti s-sehem tagħha fl-isforz kollettiv sabiex fl-aħħar mill-aħħar, il-Konferenza Intergovernattiva toħroġ bis-soluzzjonijiet idoneji f’dan il-mument hekk storiku fil-mixja lejn integrazzjoni Ewropea li kull ma tmur qiegħda tiġbor fi ħdanha firxa dejjem aktar wiesgħa ta’ pajjiżi membri.
Other Press Releases:
PR261936
STQARRIJA MILL-UFFIĊĊJU TAD-DEPUTAT PRIM MINISTRU U MINISTERU GĦAS-SAĦĦA I...
PR261935en