Osservazzjonijiet dwar ir-Refugjati f'Malta

1. B'riferenza æall-artikolu li deher illum f'The Malta Independent dwar ir-refugjati f'Malta, l-awtoritajiet konðernati jixtiequ jaæmlu dawn l-osservazzjonijiet.

2. Malta, bóala parti mill-Konvenzjoni tal-Ínus Maæquda dwar ir-refuíjati, tonora l-obbligi kollha taæha li jaqæu taót din il-Konvenzjoni. Meta rratifkat din il-Konvenzjoni fl-1971, Malta æamlet ðertu riservi minóabba ð-ðokon taæha u minóabba l-vulnerabilità ta' l-ekonomija taæha li ma tistax tiflaó iktar refuíjati milli tista'.

Skond dawn l-obbligi Malta tista' taððetta biss refugjati li jiíu mill-Ewropa. Artikolu 33 tal-Konvenzjoni jæid - taót l-hekk imsemmi 'refoulement' - Malta ma tistax tibæat lura lejn pajjiúhom persuni li l-óajja jew l-óelsien taæhom ikunu qed jiíu mhedda minóabba r-razza, ir-reliíjon, nazzjonalita`, jew is-sóubija taæhom ma' xi grupp soðjali jew opinjoni politika. Kif wieóed jistenna ikun óemm diversi kaúi fejn persuni b'intenzjonijiet óúiena jippruvaw jaæmlu uúu minn din il-klawúola fil-Konvenzjoni biex jibqæu Malta taót pretensjoni ta' refuíjati.

Æalhekk il-Pulizija ta' l-Immigrazzjoni jkollhom biðða xoæol kbira biex jaraw li ma jsir l-ebda abbuú minn din il-klawúola u fl-istess óin jassiguraw li dawk li huma íenwini ma jsofrux xi konsegwenzi negattivi intortament. Kien ikun iktar f'loku li ma' l-osservazzjonijiet li íew pubblikati fl-imsemmi artikolu f'The Malta Independent jissemmew ukoll dawn id-diffikultajiet li l-awtoritajiet qed jiffaððjaw kontinwament biex jikkontrollaw sitwazzjoni, li jekk ma' tinúammx taót osservazzjoni stretta, tista' titlef il-kontroll fuqha b'konsegwenzi serji fuq il-pajjiú.

3. Minkejja din is-sorveljanza stretta mill-Pulizija jkun hemm numru konsiderevoli minn dawn il-vjaííaturi li jirnexxilhom jidólu Malta legalment u wara l-Pulizija ssib li dawn, jew ikunu skorrew iú-úmien tal-permess taæhom li jibqæu Malta, jew ikunu spiððawlhom il-flus biex imantnu ruóhom, jew li d-dokumenti li permezz taæhom ikunu daólu Malta jirriúultaw foloz, jew li jkunu qed jaódmu Malta minæajr permess, jew æal xi raíuni oóra jkunu baqæu Malta illegalment.

4. Il-Mistoqsija Parlamentari li qed jaæmel referenza æaliha l-artikolu in kwistjoni hija in konnessjoni ma' persuni ta' nazzjonalità barranija li íew rifjutati li jidólu Malta billi jew ma kellhomx id-dokumenti neðessarji jew inkella íie aððertat li kienu deólin Malta mhux b'intenzjonijiet tajbin. Góalhekk, bl-ebda mod ma' jista' wieóed isejjaó dawn in-nies bóala refugjati.

Fil-fatt, l-ebda wieóed minnhom ma kellu l-istatus ta' refugjat. Huwa d-dmir tal-pulizija li jkunu nkarigati mill-kontroll ta' passiííieri li jkunu deólin Malta li jirrifjutaw id-dóul f'Malta ta' persuni li ma jkollhomx id-dokumenti neðessarji jew li juru bið-ðar li ma jkollhomx mezzi biex imantnu ruóhom waqt ir-residenza taæhom fil-pajjiú jew æal raíunijiet oóra juru li ma humiex turisti bona fide.

5. Skond l-aóóar statistika maóruga mill-Uffiððju tal-UNHCR f'Malta, n-numru ta' refuíjati, jew ta' dawk li qed ifittxu asylum f'Malta, sa l-aóóar tas-sena 1997 kien ta' 206 li diversi minnhom huma akkumpanjati bil-familji tagóhom. Il-Gvern, dan l-aóóar, biex jæin iktar lir-refuíjati, approva li æandha tinóareí Identity Card speðjali æalihom skond kif jipprovdi artikolu 27 tal-Konvenzjoni.

B'dan il-mod il-Gvern qed jassigura li dawn ir-refuíjati ma jiíux abbuúati billi huma jkunu jistæu jipproduðu din l-Identity Card li turi li huma jinsabu Malta legalment u æalhekk jistæu jiíu identifikati faðilment minn oórajn li minóabba l-istatus illegali taæhom jistæu jaqæu vittmi ta' persuni b'intenzjonijiet ulterjuri.

6. Irid jigi assigurat li Malta tonora l-obbligi tagóha dwar l-hekk imsejjah 'refoulement', u fl-ebda kaú ma kien hemm li barrani íie estradit jew li Malta irrifjutat li tagóti kenn lil min bil-provi kien fil-periklu góall-óajtu jew fil-periklu ta' trattament inuman jekk dan kien jiíi mibgóut lura f'pajjiúu.

7. Huwa ineúat u iníust li ssir kritika lil Malta li qisha ma hix tonora l-obbligi tagóha lejn nies li qegódin jaóarbu minn sitwazzjoni ekonomika jew politika óazina ta' pajjiúhom. Biúúejjed wieóed ifakkar fl-eluf kbar ta' ðittadini Iraqqini, Sudanizi u ohrajn li matul is-snin li góaddew, minkejja l-limitazzjonijiet li góandna f'pajjizna u minkejja li m'ahniex marbutin bl-ebda trattat jew konvenzjoni, aððettajna bil-qalb f'pajjiúna u góamilna l-aójar li stajna góalihom.

Kien ikun aktar íust kieku saret kritika lil pajjiúi kbar li jifilóu jilqgóu fihom dawn ið-ðittadini billi jóaffu l-proðeduri li bihom finalment joffru residenza permanenti u futur aójar góalihom, óaía li Malta fið-ðokon tagóha ma tistax toffri.