Go Back
Test tad-diskors li ghamel il-Prim Ministru Dr. Eddie Fenech Adami fil-Konferenza Stampa li saret fit-23.9.1996
PR1481
25/09/1996
25/09/1996
"Sinjuri,
| Dalghodu mort ghand il-President u tajtu parir biex jigi xolt | il-Parlament illum stess. Tajtu l-parir ukoll li l-elezzjoni ssir fis-26 ta' Ottubru. Kif, naturalment, kulhadd jaf, il-Kostituzzjoni tiffissa l-perjodu tal-hajja tal-Parlament u skond l-Artiklu 76 tal-Kostituzzjoni, l-Parlament kellu hajja sal-4 ta' April tas-sena d-diehla, jigifieri qeghdin inxolju l-Parlament sitt xhur u xi granet qabel il-gurnata li biha kien jittermina skond il-Kostituzzjoni. |
| Ghal darb'ohra hassejt illi ghandi nagixxi fl-interess nazzjonali u | naghti parir lill-President ixolji l-Kamra issa. Jidher li fil-pajjiz hawn aspettattiva qawwija biex issir l-elezzjoni u kif ghamilt hames snin ilu, deherli illi l-interess nazzjonali jitlob li ma nhallix il-pajjiz f'dan is-sens ta' aspettattiva, imma li mmur quddiem l-elettorat biex l-elettorat jaghti d-decizjoni tieghu. |
| Nahseb illi kif ghidt, huwa z-zmien fejn il-poplu taghna irid ikun | jaf x'se jkunu l-hames snin li gejjin. Jien m'ghandix dubju illi l-poplu jirrealizza f'liema stadju wasal il-pajjiz. Il-klima elettorali diga' hakmet u jidher illi z-zewg partiti principali huma pozizzjonati biex imorru quddiem l-elettorat. Naturalment, jiena rrid nipprezenta rendikont tal-amministrazzjoni ta' dawn il-hames snin. Hu rendikont, jidhirli jien, illi juri hidma qawwija min-naha tal-Gvern u rizultati illi mhux se noqghod nitkellem fuqhom, imma se niddeskrivi fil-qosor hafna l-hidma tal-Gvern. |
| L-ewwelnett fil-Kabinett. Il-Kabinett f'dawn l-erba' snin u nofs | iltaqa' 177 darba u ddiskuta 746 Memorandum inkluzi dawk li gew diskussi fil-Kabinett li sar dalghodu. Nixtieq naghmel enfasi, tal-mod kif il-Kabinett baqa' jiltaqa' bl-aktar mod regolari, u kif id-decizjonijiet l-aktar importanti kollha ghaddew ghad-diskussjoni mill-Kabinett u ghalhekk il-fatt, li kif semmejt, kien hemm kwazi 800 Memorandum sottomessi lill-Kabinett. Kif tafu wkoll, dahhalt l-uzanza illi jkun hawn Kumitati tal-Kabinett, Kumitati li ltaqghu b'kollox 28 darba. Fosthom kien hemm il-Kumitat illi jiehu hsieb ir-Riforma fis-Servizz Pubbliku. Il-Kumitati tal-Kabinett kollha rcevew 152 Memorandum. |
| Il-Parlament, b' sodisfazzjon nghid, iltaqa' bl-iktar mod regolari | u zamm 571 seduta. Haga illi grat ghall-ewwel darba fil-hajja tal-Kamra tad-Deputati taghna - twaqqfu bhal ma tafu il-Kumitati Permanenti - u l-laqghat tal-Kumitati Permanenti tal-Parlament kienu 103. Il-Parlament hadem u hadem hafna. Abbozzi ta' Ligi pprezentati fil-Parlament kien hemm 178 li minnhom 135 effettivament gew approvati, naturalment b'xi emendi, mill-Parlament. Nahseb li huwa record tajjeb hafna turi kif il-Parlament mexa u mexa b'certa speditezza wkoll. |
| Haga ohra li tolqot huwa n-numru ta' interpellanzi li saru f'dan | il-Parlament; b'kollox saru 35,426 interpellanza. Jiena sodisfatt hafna, nerga' nghid bil-mod kif mexa l-Parlament u minn issa, u nerga' 'l quddiem ukoll, irrid nirringrazzja lil kulhadd talli l-Parlament seta' jahdem b'dan il-mod. |
| Nixtieq nattira l-attenzjoni ghal xi ligijiet li ghaddew f'dawn l-ahhar | hames snin li fil-fehma tieghi kienu ta' importanza iktar min-normali, fosthom insemmi ligijiet biex jaghtu vuci lic-cittadin. |
Kellna fl-1993 l-Att li jipprovdi ghat-twaqqif tal-Kunsilli Lokali. Ghalija dan huwa zvilupp ta' importanza kbira f'pajjizna - l-empowerment li qeghdin naghtu hafna iktar vicin il-poplu taghna - u nahseb hija l-opinjoni pubblika li taqbel li l-Kunsilli Lokali kienu success; qed nghid ligijiet li jaghtu vuci lic-cittadin.
| Ligi ohra ta' importanza kbira hija dik li biha waqqafna | l-Ombudsman. |
| Kien hemm l-Att tal-1996 dwar ir-referendi. Bhal ma tafu, tajna | lic-cittadini taghna, lill-eletturi taghna, poter illi jitolbu referendum biex jekk ma jaqblux ma xi ligi, il-ligi titnehha mill-istatuti li ghandu l-pajjiz. |
| Ligi ohra li ghalija hija ta' importanza, pero' jiddispjacini li l-Oppozizzjoni | ma pprevalietx ruhha minnha, hija l-ligi ta' din is-sena dwar nomini mill-Oppozizzjoni. Kif tafu l-Gvern offra li fuq il-Boards l-iktar importanti ta' Korporazzjonijiet, ecc., l-Oppozizzjoni jkollha d-dritt li tigi nominata persuna ta' fiducja taghha. S'issa l-Kap ta' l-Oppozizzjoni prezenti ma accetta li jaghmel ebda proposta ghal nomina, f'ebda wahda mill-Korporazzjonijiet illi gie rinovat il-Board taghhom. |
| Emenda wkoll ta' importanza kienet dik li biha l-Parlament approva | l-emendi ghall-Att dwar l-Istampa. L-Istampa u l-Liberta' tal-Istampa hija sinonimu ghad-demokrazija u certament l-emendi li saru din is-sena huma emendi li jkomplu jsahhu lill-Istampa u lill-Liberta' tal-Istampa f'pajjizna. |
| Insemmi ligi ohra li ghalija hija ta' importanza. Hija l-emendi li | saru fil-Kostituzzjoni ghar-rigward tas-Sistema Elettorali. Kif tafu, l-bidla li saret issa hija li jekk fl-elezzjoni li gejja ebda partit ma jgib 50% mill-voti popolari pero' n-numru tad-deputati eletti jkunu ta' zewg partiti biss, il-partit li jkollu l-maggoranza relattiva huwa ggarantit li jkollu maggoranza ta' deputati fil-Parlament. |
| Nattiralkom l-attenzjoni taghkom ghall-ligijiet favur il-Konsumatur: | il-Ligi tal-1994 dwar l-Affarijiet tal-Konsumatur; ligi ohra ta' l-istess sena dwar il-Kompetizzjoni; u ligi ohra li saret fl-1995 dwar Tribunal ghat-Talbiet Zghar. Dawn huma kollha intizi biex is-sistema ekonomika ta' pajjizna tahdem fl-ahjar interessi tal-konsumatur. |
| M'hemmx dubju li kull pajjiz irid jiehu l-prekawzjonijiet kollha | necessarji biex jikkumbatti l-kriminalita'. U jidhirli li ghamilna tlett ligijiet b'importanza straordinarja f'dan il-qasam. |
| L-emendi li saru ghall-ligi dwar medicini perikoluzi, illi permezz | taghha nikkumbattu t-traffikar tad-droga: estendejna l-piena sa ghomor il-habs, u saru diversi emendi ohra f'dik il-ligi. |
| Ta' importanza wkoll biex nikkumbattu l-kriminalita' organizzata | huma zewg ligijiet approvati mill-Parlament din is-sena: wahda biex nistituzjonalizzaw il-pozizzjoni tas-Servizz tas-Sigurta' fil-pajjiz u emendi li saru fil-ligi dwar is-Sigrieti Ufficjali: iz-zewg ligijiet jahdmu flimkien u m'ghandi l-ebda dubju li ghandhom ikunu ghodda tajba hafna biex nikkumbattu l-kriminalita' organizzata f'pajjizna. |
| Kif tafu, saru numru ta' ligijiet ghar-rigward tat-twaqqif ta' | Malta bhala centru tas-servizzi finanzjarji: ligijiet hawn numru shih taghhom, illi l-effett taghhom huwa diga' pozittiv, pero' m'ghandix dubju wkoll li biz-zmien ghandu tabilhaqq jistabbilixxi Malta bhala centru ghall-istituzzjonijiet, u servizzi finanzjarji. |
| Ligijiet fiskali: Jiena nahseb li nistghu nghidu illi f'din | il-legislatura ghamilna bidliet fis-sistema fiskali ta' pajjizna li huma radikali ghal kollox. Kif tafu, saru emendi li bihom eliminajna d-dazji fuq hafna prodotti importati minn barra. Dan ifisser, li llum il-prodotti importati f'Malta jew ma jhallsu xejn dazju, jew dazju hafna inqas milli kien il-kaz qabel. Saret riforma wkoll bid-dhul tal-ligi dwar il-VAT; nehhejna wkoll t-taxxa tal-mewt u tad-donazzjoni. Saru diversi emendi fil-ligi tal-Income Tax, u anki ligi dwar l-amministrazzjoni tat-Taxxa tal-Income; din il-ligi li tissejjah l-Att tal-1994 dwar l-Amministrazzjoni tat-Taxxa tat lok ghal amministrazzjoni hafna iktar effikaci, iktar efficjenti u iktar tajba ghaz-zmenijiet tal-lum. |
| Insemmi erba' ligijiet ohra li jidhirli huma ta' importanza, kif | ghidt, pjuttost straordinarja: il-ligi tal-1994 li tippromwovi s-Sahha u s-Sigurta' fuq il-Post tax-Xoghol. Dina l-implementazzjoni taghha, manmano li qeghda ssir, zgur li hija zvilupp socjali ta' importanza ghal pajjizna. Ligi ohra tal-1994 kienet dwar il-Kummissjoni dwar l-Amministrazzjoni tal-Gustizzja. M'hemmx dubju li l-poplu taghna jistenna amministrazzjoni tal-gustizzja mhux biss li tkun gusta, imma li tkun efficjenti fil-mod kif tahdem. Nahseb li din il-ligi, ghall-ewwel darba f'pajjizna, stabbiliet il-mod kif wiehed jista' jzomm l-amministrazzjoni tal-gustizzja taht ghajnejh b'mod iktar effettiv minn qabel. |
| Kien hemm ukoll l-emendi li saru ghall-Kodici ta' Organizzazzjoni u | Procedura Civili: emendi sostanzjali hafna li meta jiehdu l-effett taghhom shih, m'ghandix dubju li ghandhom ihaffu l-proceduri fil-Qrati taghna. |
| Ligi ohra ta' importanza kienet il-ligi dwar il-Kumpaniji u | Socjetajiet Kummercjali f'pajjizna. Ligi li bidlet ukoll b'mod radikali l-ligi tas-socjetajiet kummercjali kif kienet qabel, u llum ghandna ligi li hija konformi ma dak li hemm f'pajjizi moderni, partikolarment fl-Unjoni Ewropea. |
| Irrid insemmi, ghax jidhirli li ta' min jissottolinjah, dak li gara | fil-qasam tas-servizz pubbliku f'dawn il-hames snin. Ir-riformi fis-servizz pubbliku issa hadu spinta konkreta illi, m'ghandix dubju, li ga qed tirrizulta f'efficjenza hafna iktar fis-servizz pubbliku, u r-rizultat shih, naturalment niksbuh matul is-snin. Kif diga semmejt, hemm il-Kumitat tal-Kabinett dwar riforma fis-servizz pubbliku, li ltaqa' ghoxrin darba. Hadna hsieb li jigu publikati hames Kodici ta' Etika, jigifieri ghal dak li ghandu x'jaqsam mal-amministrazzjoni pubblika fil-livell politiku, kif ukoll fil-livell ta' amministrazzjoni generali fil-pajjiz. Gew ippubblikati l-proceduri godda ghall-ghoti tat-tenders. Saret riforma fl-istrutturi tas-Servizz Pubbliku u effettivament, fit-top structures tal-Ministeri u d-Dipartimenti kollha: strutturi fissi li permezz taghhom issa nafu r-responsabbiltajiet fid-Dipartimenti kif inhuma mqassma. |
| Innovazzjoni illi saret fis-Servizz Pubbliku kienet in-nomina | tas-Segretarji Permanenti fil-Ministeri kollha. Dana tajna esekuzzjoni ta' dak li titkellem fuqu l-Kostituzzjoni, il-Kostituzzjoni tal-Indipendenza ta' Malta. Imma qabel din il-legislatura, effettivament, qatt ma kienu gew nominati segretarji permanenti. L-istess nghid illi l-fatt li gew nominati s-Segretarji Permanenti fil-Ministeri kollha, ta spinta 'l quddiem fl-efficjenza tas-Servizz Pubbliku, u meta nghid efficjenza kemm in terms of delivery illi s-servizzi qeghdin jitjiebu, kif ukoll bhala accountability tas-Servizz Pubbliku. Sal-lum gew nominati 96 diretturi-generali u diretturi. Dan juri l-entita' ta' din r-riforma. Bicca xoghol kbira kienet il-klassifikazzjoni tal-haddiema kollha tal-Gvern. Fil-fatt iffirmajna 57 ftehim mal-Unions li jirrapprezentaw bejniethom aktar minn 31,000 haddiem. Nerga nghid 57 ftehim, jien li kont involut fihom kollha, nassigurakom li mhux facli tasal biex tiddefinixxi l-kondizzjonijiet tax-xoghol u d-deskrizzjoni tal-haddiema kollha tal-Gvern, pero' bi sforz qawwi rnexxielna naghmlu 57 ftehim. |
| Il-process tad-decentralizzazjoni kienet weghda tal-Gvern tieghi u | f'dawn il-5 snin tal-amministrazzjoni m'hemmx dubju li d-decentralizzazzjoni qeghdha tahdem: b'mod partikolari d-decentralizzazzjoni li saret b'devolozzjoni ta' poteri fil-Ministeru t'Ghawdex u d-decentralizzazzjoni u d-devoluzzjoni ta' poteri lill-Kunsilli Lokali. |
| L-informatika: F'dawn il-hames snin nahseb ukoll saret rivoluzzjoni | siekta fil-Ministeri u d-Dipartimenti tal-Gvern ghar-rigward ta' l-uzu tal-computers. Il-komputerizzazzjoni fid-Dipartimenti hija xi haga reali. Bizzejjed insemmi li fid-Dipartimenti tal-Gvern hemm iktar minn 3,600 computer. Jigifieri llum, d-Dipartimenti tal-Gvern huma attrezzati biex ahna naqilbu s-sistema ta' amministrazzjoni ghal dak li tirrekjedi s-socjeta ta' l-informatika tal-lum. |
| Il-Gvern jemmen hafna, Gvern immexxi minni emmen hafna u ghadu | jemmen, naturalment, fil-htiega li s-socjeta' ta' l-informatika ssir realta' f'pajjizna, u nahseb bl-ezempju tal-Gvern stess dahlet mentalita' nazzjonali; illum l-poplu taghna huwa konxju tal-htiega ili l-informatika ssir parti minn hajjitna. Irrid inzid ukoll illi llum ghandna s-sistema ta' l-Electronic mail f'diversi Ministeri u Dipartimenti tal-Gvern. |
| Inhoss li nista' nghid f'isem shabi u f'ismi illi ghamilna l-ahjar | biex naqdu dmirna lejn il-poplu li tana l-fiducja. U ser immorru quddiem l-elettorat Malti b'wiccna minn quddiem, li nistghu nghidu illi dak li weghdna wettaqnih. U jiena ta' dan irrid nirringrazzja l-ewwelnett lil shabi, l-Ministri u s-Segretarji Parlamentari. Irrid nirringrazzja lill-iSpeaker tal-Kamra tad-Deputati, kif ukoll l-istaff kollu tieghu. Irrid nirringrazzja lill-Kap ta' l-Oppozizzjoni: demokrazija bilfors trid il-kontribut kostanti min-naha ta' l-Oppozizzjoni. U mir-record li tajtkom tal-hidma tal-Parlament, nahseb nirrealizzaw illi d-Deputati kollha tal-Kamra, ghandi d-dmir illi nirringrazjahom tas-sehem li huma taw kif hadem il-Parlament. |
| Naturalment, il-kampanja elettorali li hafna qalu li diga' bdiet, | illum se tibda in real earnest, u tkompli b'iktar hegga milli kien il-kaz tal-lum. U l-awgurju tieghi huwa li jkollna kampanja elettorali serja, kampanja elettorali nadifa, kampanja elletorali li taghti lill-eletturi taghna opportunita' vera li tkun ghazla ntelligenti; u b'intelligenti nifhem li kull elettur f'pajjizna jifhem l-ghazliet li se jpoggu l-partiti quddiemu ghall-elezzjoni li gejja. |
| Naturalment nirringrazzja lill-dawk kollha illi ikkollaboraw | mieghi: fis-Civil Service, dawk li huma qrib tieghi fl-Ufficju tieghi. Mhux ser noqghod insemmi lil kulhadd: s-Segretarju tal-Kabinett, il-Permanent Secretary fl-Ufficcju tieghi. Naturalment dan japplika ghas-Segretarji Permanenti u l-Kapijiet tad-Dipartimenti fil-Ministeri kollha. Grazzi minn qalbi lil dawk kollha li ghenuna, nittama b'umilta' illi l-poplu taghna nista' nghidlu: tajtna l-fiducja tieghek, ghamilna l-ahjar biex dik il-fiducja ahna nimxu skontha u naghtukom l-ahjar prodott illi konna kapaci ghalih." |
Punti Principali tal-hidma li twettqet:
It-Tieni Legislatura 1992-1996
- Laqghat tal-Kabinett sal-lum - 177
- Memos tal-Kabinett sal-lum - 746
- Laqghat tal-Kumitati tal-Kabinett - 28
- Memos tal-Kumitati tal-Kabinett - 152
- Seduti tal-Parlament - 571
- Laqghat tal-Kumitati Permanenti tal-Parlament - 103
- Abbozzi ta' Ligijiet ipprezentati fil-Parlament - 178
- li minnhom:
- gew irtirati (11) jew m'ghaddewx - 12
- saru ligijiet - 135
- li minnhom huma ligijiet godda - 39
- ghadhom pendenti (fuq l-Agenda) - 15
- ghadhom ma gewx ippubblikati - 16
Mistoqsijiet Parlamentari - 35,426
- li minnhom ghad mhux imwiegba - 511
Uhud mill-Aktar Ligijiet Importanti 1992 - 1996
Ligijiet biex jaghtu vuci lic-Cittadin
- L-Att ta' 1-1993 biex jipprovdi ghat-twaqqif ta' Kunsilli Lokali
- L-Att ta' 1-1995 dwar l-Ombudsman
- L-Att ta' 1-1996 li jemenda l-Att dwar ir-Referendi
- L-Att ta' 1-1996 dwar Nomini mill-Oppo]izzjoni
- L-Att ta' 1- 1996 li jemenda l-Att dwar l-Istampa
- L-Att ta' 1-1996 li jemenda l-Kostituzzjoni ta' Malta (Elezzjonijiet Generali)
Ligijiet favur il-Konsumatur
- L-Att ta' 1-1994 dwar l-Affarijiet tal-Konsumatur
- L-Att ta' 1- 1994 dwar il-Kompetizzjoni
- L-Att ta' 1-1995 dwar Tribunal ghal Talbiet Zghar
Ligijiet kontra l-Kriminalità
- L-Att ta' 1-1996 li jemenda l-Att dwar il-Medicini Perikoluzi (Estensjoni ta' Piena)
- L-Att ta' 1-1996 dwar is-Servizz tas-Sigurtà
- L-Att ta' 1-1996 li jemenda l-Ordinanza dwar is-Sigrieti Ufficjali
Ligijiet li ghandhom x'jaqsmu mat-twaqqif ghal Centru ghas-Servizzi Finanzjarji ta' Malta
- L-Att ta' 1-1994 li jemenda l-Att dwar Attivitajiet Kummercjali Internazzjonali ta' Malta
- L-Att ta' 1-1994 dwar Servizzi ta' Investiment
- L-Att ta' 1- 1994 biex jirregola l-Kummerc Bankarju
- L-Att ta' 1-1994 biex jemenda l-Att ta' 1-1993 dwar it-Taxxa fuq Dokumenti u Trasferimenti
- L-Att ta' 1-1994 biex jipprovdi ghall-prevenzjoni u l-projbizzjoni ta' Laundering ta' flus f'Malta.
- L-Att ta' 1-1994 li jirrikonoxxi Trusts
- L-Att ta' 1-1994 biex imexxi l-Insider Dealing
- L-Att ta' 1-1994 biex jirregola l-Kummerc ta' Istituzzjonijiet Finanzjarji
- L-Att ta' 1-1994 dwar Istituzzjonijiet Finanzjarji
- L-Att ta' 1-1994 dwar Segretezza Professjonali
Ligijiet Fiskali
- L-Att ta' l-1994 li jemenda l-Att dwar id-Dazji ta' Importazzjoni
- L-Att ta' l-1994 biex jipprovdi ghat-Taxxa fuq il-Valur Mi]jud
- L-Att ta' l-1992 li jemenda l-Att dwar it-Taxxa tal-Mewt u tad-Donazzjoni
- L-Att ta' l-1994 biex ikompli jemenda l-Att dwar it-Taxxa fuq l-Income
- L-Att ta' l-1994 dwar l-Amministrazzjoni tat-Taxxa
Ligijiet Ohra
- L-Att ta' l-1994 biex jippromwovi s-Sahha u s-Sigurtà fuq il-Post tax-Xoghol
- L-Att ta' l-1994 dwar il-Kummissjoni ghall-Amministrazzjoni tal-Gustizzja
- L-Att ta' l-1995 dwar il-Kumpanniji
- L-Att ta' l-1995 biex jemenda l-Kodici ta' Organizzazzjoni u Procedura Civili
Dahlet fis-sehh il-ligi ta' l-1992 dwar l-Ippjanar ta' l-Izvilupp
Ir-riformi fis-servizz pubbliku
- Il-Kumitat tal-Kabinett dwar ir-Riforma fis-Servizz Publiku ltaqa' 20 darba.
- Ippubblikati 5 Kodici ta' l-Etika.
- Ippubblikati proceduri godda ghall-ghoti ta' tenders
- Organizzati t-Top Structures fil-Ministeri u fid-Dipartiment
- Inhatru Segretarji Permanenti u 96 Diretturi Generali u Diretturi.
- Saru 57-il Ftehim ta' Klassifikazzjoni ghal madwar 31,000 haddiem
- Tkompla l-process ta' Decentralizzazzjoni fl-Amministrazzjoni tal-Gvern
- Twessghet il-Komputerizzazzjoni f'Ministeri u Dipartimenti tal-Gvern - s'issa hemm 'il fuq minn 3,600 computer.
- Tbiddlet il-mentalità nazzjonali fl-Informatika
- E-Mail introdott f'diversi Ministeri u Dipartimenti tal-Gvern.
Share this Press Release
Other Press Releases:
PR261891en
PRESS RELEASE BY THE MINISTRY FOR ENERGY, THE ENVIRONMENT AND THE REGENERAT...
PR261891
STQARRIJA MILL-MINISTERU GĦALL-ENERĠIJA, L-AMBJENT U R-RIĠENERAZZJONI TAL-P...
