TRASPORT TA’ KWALITÀ B’VALUR GĦAL FLUSEK: IR-ROTOT IL-ĠODDA
| Il-Ministru Austin Gatt jindirizza konferenza | stampa dwar ir-Riforma tat-Trasport Pubbliku: Rotot Godda |
| Waħda mill-bidliet prinċipali li qed jagħmel | il-Gvern fir-riforma tat-trasport pubbliku, u partenza radikali minn dak li nafu sal-lum, hija ix-xibka ta’ rotot li l-operatur il-ġdid ser ikun mistenni jservi. |
| L-ippjanar tar-rotot kienet l-ewwel biċċa | xogħol kbira u l-punt ta’ tluq tagħna ma kienx, li nagħmlu titjieb fuq ir-rotot prezenti jew li nakkomodaw in-numru ta’ karozzi tal-linja jew xufiera li għandna. Ridna nibdew billi nifhmu l-bzonnijiet ta’ vjaġġar tal-Maltin u l-Għawdxin. Użajna studji li kienu saru xi snin ilu, kif ukoll l-esperjenza ta’esperti tekniċi, flimkien ma’ konsultazjoni wiesgħa mal-pubbliku u mal-Kunsilli Lokali. |
| Ir-riżultat huwa xibka ta’ rotot li jaqdu l-bżonnijiet | ta’ kull min irid juża s-servizz biex imur ix-xogħol, biex jiġi u jmur mill-ajruport u nħawi oħrajn turistiċi u biex jivjaġġa min-naħa għal oħra, inkluż lejn lokalitajiet li sa issa qatt ma kienu servuti b’mod effettiv bit-trasport pubbliku. Ir-rotot u anke l-frekwenzi li ser inkunu qed nesiġu fuq l-operatur, huma mmirati biex in-numru ta’ dawk li jużaw is-servizz pubbliku jikber u jikber sew. |
| Esiġenzi li se jorbtu lill-kuntrattur | fit-tender dwar ir-rotot |
| Għandna xibka ta’ rotot li hija kważi d-doppju | ta’ dik li kellna sa issa. In-network ta’ rotot illum fiha 25 miljun KM. Din in-network ser tkopri madwar 45 miljun KM. Dan ifisser li ser ikun hemm mhux biss is-servizzi kollha li ħafna kienu draw sa issa li jgħaqdu diversi lokalitajiet, bħalissa kollha għall-Belt u mill-Belt. In-network li ser ikun qed jaħdem l-operatur il-ġdid tnaqqas sew ir-rotot li jibdew u jispiċċaw mill-Belt għax il-bżonnijiet tal-passiġġier illum huma differenti. |
| Tintroduċi pero’ dawk li jissejħu Feeder | Lines li jgħaqqdu l-lokalitajiet mingħajr ma tmur il-Belt u sistema ta’ Cross Lines u Main Lines li jiksu t-territorju kollu u joħolqu rotot diretti li sa issa ma kienux jeżistu. Eżempji interessanti huma rotot bħal dik li mill-ajruport tmur San Ġiljan, b’servizz li ma jieqaf fuq l-ebda stop bejn l-ajruport u l-Ferries tas-Sliema u mbagħad jieqaf f’kull stop biex iwaqqaf jew jgħabbi t-turisti. |
| Ser ikun hemm servizzi li huma soluzzjoni | aħjar għal minn sejjer l-MCAST, tas-Sliema, l-iSptar u f’inħawi kummerċjali, edukattivi u ta’ bzonn oħrajn. Ta’ min jinnota wkoll feeder line li jsolvi problema li llum hemm fl-inħawi ta’ Ħal Għaxaq, Gudja, Żejtun, M’Xlokk u b Buġia. Hemm servizzi ġodda li jgħaqdu tas-Sliema mal-Madliena per eżempju u f’Għawdex servizzi bejn ir-Ramla u d-Dwejra u M’Forn, għax-Xagħra u n-Nadur. |
Għawdex
Li llum f’Għawdex għandna problema ta’ trasport pubbliku ma tantx trid għerf biex tikkonkludiha. Il-punt ta’ tluq huwa l-istess bħal dak ta’ Malta, jiġifieri li nagħmlu network ta’ rotot li verament jaqdu l-bżonnijiet ta’ Għawdex. In-network titratta wkoll ir-rotot li nistennew lill-operatur jagħmel, network li hija bil-bosta aħjar minn dik tal-lum, bi frekwenzi li huma qabża kbira ’l quddiem minn dawk tal-lum u b’servizzi li jibqgħu għaddejjin ħafna aktar tard mil-lum. Fil-kaz ta’ Għawdex, il-Gvern għandu għażla; jew jagħti Direct Order lill-Assoċjazzjoni preżenti biex din tagħmel is-servizz, inkella in-network ta’ servizzi f’Għawdex jiġu integrati ma’ dawk ta’ Malta. Għalina bħala Gvern ma jagħmilx wisq differenza jekk is-servizz isir mill-Assoċjazzjoni preżenti jew mill-operatur il-ġdid. In-network hija dik li hi fil-kaz t’Għawdex u japplikaw il-frekwenzi li hemm imnizzlin u l-penali li ser ikun hemm fil-kuntratt jekk min joperha jfalli milli jipprovdi s-servizz kif mistenni.
Sistemi Ġodda
Kif ġie spjegat ix-xibka ta’ rotot ġodda jagħmlu użu tad-diversi interchanges li ser inkunu qed nibnu (jew nirriabilitaw fejn jeżistu) fiċ-ċentri prinċipali. In-Network ser tfisser ukoll il-bini ta’ mill-anqas żewġ siti ta’ Park & Ride minn barra estensjoni ta’ dak li hemm fi Blata l-Bajda. Il-Park & Ride tal-Luxol, kif ukoll tal-Marsa, ser ikunu pilastri importanti fir-riforma, spazji fejn wieħed jista’ jħalli karozza u jaqbad tal-linja.
In-Network
| Fattur importanti wkoll huwa l-qabża li ser | tkun qed tippreżenta din in-Network fejn jidħol il-frekwenza tas-servizz. L-għan huwa li f’bosta servizzi nesiġu li jkun hemm servizzi aktar frekwenti. L-iskeda li ser ikun qed jippreżenta l-operatur ser tnaqqas sostanzjalment il-ħin li wieħed jagħmel jistenna l-karozza. Hemm diversi eżempji, pero’ l-aktar evidenti huma mill-Belt għal San Gwann li minn kull 10 minuti trid issir kull ħames minuti (minħabba l-iSptar, l-Universita’ u San Gwann innifsu), minn San Gwann għal Mosta kull 10 minuti meta sa issa kienet kull nofs siegħa; minn B’Kara għal Ħamrun li kienet kull siegħa u ser issir kull 7 minuti, minn B’Kara għal iSptar li minn kull siegħa ser isir kull nofs siegħa. |
| Li jkollna servizz tat-trasport pubbliku li | wieħed jista jorbot fuqu jiddependi minn 3 fatturi. L-ewwel tnejn huma dawn li għadni kif spjegajt, a) li jkollna rotot li jagħmlu sens għax jaqdu l-bzonnijiet tagħna b) li jkollna frekwenza ta’ servizz u c) li s-servizz ikun reliable. |
| Biex is-servizz ikun reliable, irridu | nassiguraw li l-karozzi tal-linja jkollhom prijorita’ fit-triq. Fil-ġimgħat li ġejjin ser inkunu qed nikkomissjunaw studju li ser jgħidilna kif nistgħu nagħmlu bus priority measures f’dawk ir-rotot u kurituri li huma l-aktar traffikużi . |
| Din hija sistema ta’ rotot li għandha tħajjar | ħafna aktar nies juzaw is-servizz pubbliku. In-network ġiet żviluppata b’konsultazzjoni wiesa’. |
| Filwaqt li jkollna rotot li jagħmlu sens | għall-bżonnijiet tagħna huwa essenzjali, huwa importanti wkoll li jkollna mekkaniżmu li bih inkunu nistgħu naġġornaw ir-rotot u nibdluhom matul iż-żmien biex b’hekk ir-rotta tibqa’ tagħqdi l-ħtiġijiet li jinbidlu. Irrid ngħid illi filwaqt li l-operatur il-ġdid ser ikun obbligat li jservi dawn ir-rotot kollha fil-frekwenzi kif imniżżlin, l-operatur ser ikun liberu li jintroduċi servizzi ġodda izjed minn dawn jekk iħoss li hemm domanda għalihom. Dan japplika f’kull ħin tal-ġurnata u f’kull lokalita’. Per eżempju, l-operatur jaf jintroduċi servizzi bil-lejl bejn xi lokalitajiet, jiġifieri jestendi l-ħin tas-servizz fuq dak li ser ikun stipulat fit-tender. Min-naħa l-oħra jekk, fil-futur il-Gvern irid jintroduċi servizzi ġodda għal xi lokalita’ jkun jista’ jimponi li l-operatur jagħmel din ir-rotta, u jħallas sussidju li jkun maqbul minn qabel. |
| Biex jiġi assigurat li r-rotot jibqgħu | sensittivi għall-bżonnijiet tal-utent Malti, fix-xhur li ġejjin ser inkunu qed nagħmlu Household Travel Survey ieħor dwar ix-xejriet ta’ kif jivvjaġġaw lokalment il-Maltin u l-Għawdxin. |
| Il-viżjoni aħħarija hi li jkollna sitwazzjoni | fejn ferm aktar nies jagħżlu s-servizz tat-trasport pubbliku u li dan isir parti integrali ta’ kif il-Maltin u l-Għawdxin jivvjaġġaw min-naħa għall-oħra. Irrid inkun ċar: illum pajjiżna għandu problema; għandna konġestjoni tat-traffiku li ma hiex aktar tollerabbli; għandna livelli ta’ dħaħen fl-arja li f’ċerti nħawi hija ferm aktar mil-livelli stabbiliti Ewropej; għandna sistema ta’ trasport pubbliku li tiswa ħafna flus lill-pajjiż u ma’ taqdix il-bżonnijiet tagħna, fatt spjegat l-aktar mill-fatt li l-patronaġġ naqas sena wara sena. Irrid inkun ċar ukoll, pero’, li għandna r-rieda politika li naffrontaw din il-problema li ilha magħna xi ħamsin sena. Permezz ta’ network ta’ servizzi li verment jaqdu l-bżonnijiet tal-Maltin u l-Għawdxin għamilna pass ieħor f’din ir-riforma. |
Stqarrijiet Oħra:
PR261990
STQARRIJA MILL-MINISTERU GĦALL-EDUKAZZJONI U L-ISPORT “L-intelliġenza arti...
PR261989en