MESSAĠĠ MILL-MINISTRU TAS-SAĦĦA FIL-JUM DINJI TAS-SAĦĦA

L-G'?aqda Dinjija tas-Sa'?'?a iddedikat is-sena 2001 '?all-promozzjoni tas-sa'?'?a mentali. Fl-okka'?'?joni tal-jum dinji tas-sa'?'?a li ji'i '?'?elebrat nhar is-Sibt 7 ta' April, l-'?aqda Dinjija tas-Sa'?'?a qeg'?da t'?e''e' lill-gvernijiet kollha biex ikabbru l-impenn tag'?hom sabiex itejbu s-servizzi fil-qasam tas-sa'?'?a mentali. Il-gvern Malti dan qie'?ed diga` jwettqu bl-akbar impenn. Il-'?idma tal-gvern f'dan il-qasam hija xhieda li hu ferm konxju li l-mard mentali u psikoso'?jali huma l-aktar mard komuni fis-so'?jet'? ta'?na.

Ir-riforma fil-qasam tas-sa'?'?a mentali qeg'?da ta'?ti l-frott me'?tieg. Mhux biss qie'?ed ji'i rinovat l-Isptar Monte Carmeli sabiex intejbu l-ambjent '?all-benefi'?'?ju tal-klijenti tag'?na, imma qeg'?din na'?tu spinta sabiex klijenti li kienu ilhom snin fl-isptar ji'u integrati fis-so'?jet'?. Sal-lum aktar minn erbg'?in klijent qe'?din j'?ixu fil-komunit'? ta'?hom. '?ew imfassla programmi ta' kura multi-dixxiplinarja sabiex ji'i assikurat li tin'?ata kura '?olistika u personali'?'?ata. Il-klijenti ta'?na jin'?ataw dawk is-servizzi kollha li je'?tie'u, kemm dawk medi'?i, so'?jali kif ukoll psikolo'i'?i sabiex i'?-'?mien li jdumu l-isptar ikun l-iqsar possibbli. '?ew introdotti skemi ta' riabilitazzjoni fejn il-klijenti qe'?din jin'?atalhom xo'?ol bi '?las g'?aliex nemmnu li x-xo'?ol mhux biss hu mezz terapewtiku effettiv imma wkoll strument li ja'?ti dinjit'? u rispett lill-persuna. Ir-ri'?ultati minn dawn l-iskemi ta' xo'?ol huma ferm inkora''anti u po'?ittivi u l-'?sieb hu li nkomplu nestendu dawn l-opportunitajiet bi s'?ab mas-settur privat g'?aliex konvinti li l-valur tas-solidarjet'? jrid ji'i applikat fil-prattika. Hekk, '?add fis-so'?jet'? ma jibqa' lura.

Konxji li l-mard mentali u dak psikoso'?jali qie'?ed dejjem ji'?died, u g'?alhekk il-Gvern se jestendi s-servizzi tas-sa'?'?a mentali billi jo'?loq nis'a ta' servizzi fil-komunit'? bi s'?ab mal-Ministeru tal-Politika So'?jali, il-Knisja u G'?aqdiet mhux governattivi.

Il-mard mentali m'huwiex differenti minn mard ie'?or. '?afna mill-mard mentali u psikoso'?jali ji'i kkurat bil-kura multi-dixxiplinarja li qeg'?din nipprovdu. Biss, '?ad hemm stigma kontra min ibati b'mard mentali. Stigma li bosta drabi xxekkel milli wie'?ed ifittex f'waqtha l-kura ne'?'?essarja. Je'?tie' li l-poplu jifhem u ji'i edukat sabiex inne'?'?u l-'?anqbut u impressjonijiet foloz li '?adhom je'?istu fis-so'?jet'? rigward il-mard mentali. L-in'?idenza tal-mard menta li hija '?olja. Fuq perjodu ta' tnax-il xahar wie'?ed minn kull tlieta tal-popolazzjoni jbati minn xi forma ta' mard mentali. Il-pre'udizzju kontra l-mard mentali qie'?ed ikun il-kaw'?a li '?afna ma jirrikorrux '?all-kura f'waqtha. Dan barra li hu '?ball huwa wkoll ta' dannu '?all-individwu. Aktar ma l-kura tin'?ata kmieni aktar huma kbar il-possibiltajiet li l-kura tirnexxi. Hekk ji'u evitati problemi so'?jali relatati mal-mard mentali.

Nappellaw lill-me'?'?i kolla tal-media biex b'mod responsabbli u b'impenn so'?jali ja'?tu s-sehem ta'?hom sabiex flimkien inbiddlu l-mentalit'? tal-poplu rigward il-mard mentali. Mentalit'? li mhux biss qeg'?da tikkaw'?a '?sara lill-istess so'?jet'? imma wkoll diskriminazzjoni kontra '?utna li jbatu minn mard mentali jew psikoso'?jali.