IL-MINISTRU TAL-ÍUSTIZZJA JIFFIRMA L-ISTATUT TAL-QORTI PERMANENTI KRIMINALI INTERNAZZJONALI

Il-Ministru tal-Íustizzja, Dr. Gavin Gulia, il-íimæa li æaddiet iffirma æan nom tal-Gvern Malti, l-Istatut tal-Qorti Permanenti Kriminali Internazzjonali li íie approvat mill-Konferenza mnedija mill-Ínus Maæquda, li saret f’Ruma, fuq invit tal-Gvern Taljan, mill-15 ta’ Íunju sas-17 ta’ Lulju 1998.

Waqt konferenza stampa li saret illum, il-Ministru Gulia qal li t-tama li xi darba tinóoloq Qorti Permanenti Kriminali Internazzjonali ilha tixæel æal dawn l-aóóar óamsin sena, wara l-esperjenza ta’ l-atroðitajiet tat-Tieni Gwerra Dinjija u dik tat-Tribunali ta’ Nuremberg u ta’ Tokyo.  Il-Gnus Maæquda kienu mill-ewwel óatru lill-International Law Commission biex tissuííerixxi struttura ta’ Qorti Permanenti Kriminali Internazzjonali u Kodiði ta’ Delitti li din il-qorti jkollha íurisdizzjoni fuqhom.  Dan l-eúerðizzju dam sejjer sa ftit snin ilu u ftit kien hemm xaqq ta’ dawl li din il-óolma xi darba ssir realta’.

Meta, pero’, spiððat il-Gwerra Bierda u meta d-dinja rat b’ æajnejha l-atroðitajiet li saru reðentement fl-ex Jugoslavja u fir-Rwanda u kellhom jiíu maóluqa úewí Tribunali Internazzjonali apposta biex jipproðessaw u jiííudikaw lil min kien responsabbli æal dawn id-delitti internazzjonali, il-folja nqalbet u t-tentattivi biex tinóoloq Qorti Permanenti Kriminali Internazzjonali óadu spinta sew, li íiet koronata bil-Konferenza ta’ Ruma li approvat l-istatut b’ maííoranza ta’ 120 vot favur, fosthom Malta, 7 kontra, u 21 astensjoni.  

Il-Ministru Gulia qal li f’dawn l-aóóar sentejn, Malta kienet assoðjat ruóha ma’ dawk il-pajjiúi li kienu fuq quddiem fil-kampanja favur il-óolqien ta’ din il-Qorti u kienet ukoll ospitat Konferencza Internazzjonali fuq is-suííett, f’ Settembru 1997, li kienet íiet indirizzata mill-Prim Ministru, Dr. Alfred Sant.  Huwa sostna li matul ix-xoæol preparatorju qabel il-Konferenza ta’ Ruma u li sar f’ dawn l-aóóar sentejn, Malta óadet ukoll parti attiva óafna biex din il-óolma ssir realta’.

.../...

L-Istatut tal-Qorti Permanenti Kriminali Internazzjonali jikkontjeni lista ta’ delitti internazzjonali li jaqæu taót il-íurisdizzjoni ta’ din il-qorti ídida u li tikkomprendi l-íenoðidju, dawk ir-reati komunement imsejóa reati kontra l-umanita’ u reati tal-Gwerra.  Il-Qorti l-ídida mistennija li tiíi komposta u tibda tiffunzjona wara li kumitat preparatorju li íie maóluq apposta jispiðða x-xoæol tieæu, u dan mistenni jieóu ftit snin.  Din il-Qorti ser ikollha 18-l Imóallef maæúula minn fost l-Istati li jirratifikaw it-trattat u ser ikollha wkoll Prosekutur li æandu poteri jinvestiga kemm indipendentement, kif ukoll meta xi kaú jiíi riferut lilu mis-Security Council tal-Ínus Maæquda.    

Fil-Konferenza ta’ Ruma æad-delegazzjoni Maltija mexxa t-trattativi l-Imóallef Carmelo Agius li kien mæejjun minn Dr. Gaetan Schembri, mill-Ministeru æall-Affarijiet Barranin u Ms. Rachel Sapiano, mill-Ambaxxata ta’ Malta f’ Ruma.  L-Istatut íie ffirmat æall-Gvern Malti mill-Ministru tal-Íustizzja, Dr. Gavin Gulia li tela’ Ruma apposta. Il-Ministru kien akkumpanjat mill-Ambaxxatur ta’ Malta, is-Sur Salviour Borg u mis-Sur Vincent Attard, Segretarju Privat.  Malta hija fost l-ewwel pajjiúi li ffirmaw l-Istatut tal-Qorti Permanenti Kriminali Internazzjonali li óafna minnhom baætu l-Ministru tal-Íustizzja taæhom biex jiffirma l-Istatut.