Il-Pjan ta' zvilupp ghan-Nofs innhar ta' Malta prezentat lill-Ministru Alfred Portelli

Il-Ministru ghad-Djar u Kunsilli Lokali, is-Sur Alfred Portelli, illum ircieva formalment ir-rapport li jittratta dwar il-Pjan ta' Zvilupp Socjo-Ekonomiku ghan-Nofsinhar ta' Malta, mill-Perit Lino Bianco, ic-Chairman tal-Kunsill ta' l-Ippjanar ghan-Nofsinhar ta' Malta. Dan il-Pjan kien gie mniedi mill-Prim Ministru, Dr. Alfred Sant, f'konferenza li kienet saret f'Wied-il Ghajn, fil-5 ta' April ta' l-1997.

F'diskors li ghamel il-Ministru Portelli, filwaqt li wera l-hajr tieghu lil dawk kollha li hadu sehem f'dan il-progett ambizzjuz, fosthom l-ex-Ministru, in-Nutar Charles Mangion, is-Sur Joe Mizzi, Ministru bla Portafoll, fl-Ufficcju tal-Prim Ministru li hu membru tal-Kunsill ta' l-Ippjanar, qal li dan il-Pjan huwa l-ewwel wiehed tax-xorta tieghu li qatt sar ghal xi regjun partikolari ta' Malta. Huwa qal li dan fih mhux biss proposti, izda wkoll soluzzjonijiet u metodi ta' twettieq ta' l-istess soluzzjonijiet. Huwa qal ukoll li dan il-Pjan jinkludi spectrum ta' materji mill-aktar wiesgha li gew diskussi mill-aspetti socjali, ekonomici, ambjent mibni u ambjent ta' sahha, infrastruttura u wirt storiku u kulturali.

Il-Ministru qal li, bhal ma qieghed isir dejjem u f'kollox taht din l-amministrazzjoni, fit-thejjija ta' dan il-Pjan kien hemm konsultazzjonijiet wiesgha u partecipazzjoni demokratika mill-Kunsilli Lokali nvoluti tar-Regjun li huma l-Birgu, Bormla, l-Isla, il-Kalkara, il-Fgura, Birzebbuga, Wied-il Ghajn, Marsaxlokk, Xghajra, Zabbar u z-Zejtun. "Nista' nghid b'wicci minn quddiem li dan il-Pjan mhux sar ghal dawn il-lokalitajiet, izda sar ukoll minnhom u li s'intendi permezz tieghu se jgawdi l-poplu kollu", qal il-Ministru.

Wara d-diskors tal-Ministru kien hemm diskussjoni miftuha dwar dan il-Pjan minn dawk prezenti, fosthom konsulenti u kunsillieri.

Id-diskors tal-Ministru f'din l-okkazjoni:

Diskors mill-Ministru ghad-Djar u Kunsilli Lokali, is-Sur Alfred Portelli fil-laqgha ghall-Konsulenti u Kunsilli Lokali involuti fil-Pjan ta' Zvilupp Regjonali ghan-Nofsinhar ta' Malta li saret fil-Project House, Beltissebh nhar il-Gimgha, 13 ta' Marzu 1998.

Sinjuri,

Huwa ta' unur ghalija llum li jien, bhala Ministru ghad-Djar u Kunsilli Lokali, nindirizza din il-gemgha f'din l-okkazjoni li giet ftit jiem wara li l-Kunsill tal-Ippjanar ghan-Nofsinhar ta' Malta lesta u pprezenta l-pjan ta' zvilupp socjo-ekonomiku lill-Prim Ministru, Dr. Alfred Sant. Jien kburi b'dan ir-rapport u kburi li l-Kunsill tal-Ippjanar li hejja dan il-Pjan jaghmel parti mill-Ministeru tieghi.

llum dan ir-Rapport, l-ewwel wiehed tax-xorta tieghu qieghed jigi pprezentat lilkom. Dan ir-rapport, kif forsi tafu diga', jittratta dwar il-Pjan ta' Zvilupp Socio-Ekonomiku ghan-Nofinhar ta' Malta. Dan il-Pjan kien gie mniedi mill-Prim Ministru, Dr. Alfred Sant f'konferenza li saret apposta f' lukanda f'Wied-il Ghajn, fil-5 ta' April ta' l-1997.

Dak in-nhar stess kien twaqqaf Kunsill ghall-Ippjanar fi hdan il-Ministeru tal-Gustizzja u Kunsilli Lokali, biex jiffacilita l-process kollu sakemm jithejja r-rapport finali. Dan kien verament progett ambizzjuz u biex inwettquh inghazlu professjonisti kompetenti mis-servizz civili.

Il-Kunsill ta' l-Ippjanar li nhatar biex iwettaq il-pjan kien jikkonsisti mill-Perit Lino Bianco bhala Chairman, mill-Ministru bla Portafoll, is-Sur Joe Mizzi, li inhatar minn fost il-membri parlamentari eletti mir-regjun, is-Sur Emanuel Ellul, ekonomista u Gvernatur tal-Bank Centrali, il-Perit Vince Cassar, Direttur Generali tat-Taqsima tax-Xoghlijiet, u rapprezentant tal-Ministeru tax-Xoghlijiet Pubblici u Kostruzzjoni, il-Perit Chris Falzon, espert manigerjali u finanzjarju, s-Sur Anthony Degiovanni li nhatar minn fost il-Kunsillieri tar-Regjun, Is-Sur John Gatt li nhatar Segretarju Ezekuttiv u s-Sur Roderick Galdes, Assistent Segretarju.

Kif qieghed isir f'kollox u dejjem, taht din l-Amministrazzjoni, fit-thejjija ta' dan il-Pjan kien hemm konsultazjoni wiesgha u partecipazjoni demokratika li nista' nghid, b'wicci minn quddiem, li kienu l-perm ta' dan il-Pjan.

Daqshekk importanti ukoll kienet il-partecipazjoni tal-Kunsilli Lokali tar-Regjun kompost mill-Birgu, Birzebbuga, Bormla, Fgura, Isla, Kalkara, Marsascala, Marsaxlokk, Xghajra, Zabbar u Zejtun. Fil-fatt dawn il-Kunsilli kienu strumentali sa mill-bidunett sabiex jithejja Pjan ta' Zvilupp Socjo-Ekonomiku ghar-Regjun taghhom.

Dan sar bl-ghajnuna taghkom il-Konsulenti - il-bicca l-kbira taghkom professjonisti gradwati Malta u barra u li jahdmu fis-settur pubbliku - li l-Kunsill ta' l-Ippjanar pogga ghad-disposizzjoni taghkom l-Kunsilli Lokali halli flimkien tistudjaw, tanalizzaw u tizviluppaw it-temi relatati, minn angoli differenti. Ir-rizultat ta' dawn id-diskussjonijiet gie migbur f'sitt Rapporti Teknici li ttrattaw:

1. Aspetti Socjali
2. Aspetti Ekonomici
3. Sahha Ambjentali
4. Wirt
5. Ambjent Mibni
6. Infrastruttura

Ta' kontribut siewi kienu l-konsultazzjonijiet numeruzi li kellna ma' dipartimenti u organizzazjonijiet governattivi, korporazzjonijiet, organizzazzjonijiet mhux governattivi, filantropici, kulturali, tal-knisja u mhux, Partiti Politici u Ghaqdiet tal-Haddiema (unions). Il-konsultazzjonijiet saru f'diversi fora: laqghat informali mar-rapprezentanti ta' l-organizzazzjonijiet koncernati, diskussjonijiet u seminars bil-partecipazzjoni attiva tal-Kunsilli Lokali u l-Konsulenti u konsultazzjonijiet formali wkoll f'forma ta' rapporti miktuba. Dawn il-konsultazzjonijiet flimkien mad-diskussjonijiet fi hdan il-Kunsilli Lokali servew ta' bazi ghar-Rapporti Teknici.

Dawn ir-Rapporti Teknici huma s-sisien li fuqhom inbniet it-tielet Parti tar-Rapport Finali li effettivament huwa r-rapport ewlieni tal-Pjan. Fir-Rapporti Teknici wiehed isib hafna proposti u suggerimenti: 'il fuq minn mija u hamsin proposta gew misluta u mqassmin taht kategoriji diversi. Il-lista shiha ta' dawn il-proposti u l-evalwazzjoni ta' whud minnhom, tinsab fl-ewwel parti tar-rapport. Din il-Parti tigbor fiha ukoll il-Project Brief, taghrif dwar il-politika tal-gvern rigward zvilupp regjonali u taghrif generali dwar l-aspetti ekonomici ta' ppjanar ta' zvilupp socjo-ekonomiku. Din il-Parti taghlaq bi proposta li tirrigwarda l-implimentazzjoni vijabbli tal-Pjan.

It-tieni Parti tal-Pjan taghti harsa lejn il-bicca l-kbira tal-proposti minn perspettiva differenti, fosthom l-impatt fuq id-drenagg, il-provvista ta' l-ilma u l-energija, toroq u trasport, it-turizmu, agrikoltura, sahha ambjentali u l-aspett socjali u ekonomiku.

Minhabba l-importanza tal-konsultazzjonijiet li kien hemm fil-process sakemm tlesta dan il-Pjan, inhasset il-htiega li tigi riprodotta sinopsi tal-bicca l-kbira tal-konsultazzjonijiet formali li rcieva l-Kunsill tal-Ippjanar u riproduzzjoni shiha ta' xi whud minnhom ghall-interess tal-pubbliku in generali u tar-ricerkatur.

Aktar 'il fuq semmejt il-firxa wiesgha ta' konsultazzjonijiet li saru biex thejja dan il-Pjan u ma kontx qieghed nesagera. Bizzejjed nghidilkom li l-Kunsill tal-Ippjanar kellu mhux inqas minn 413-il laqgha u dan kollu f'disa' xhur. Fost dawn kien hemm 88 laqgha ta' konsulenti ma' Kunsilli Lokali biex jithejjew ir-rapporti teknici. Din il-lista ma tkoprix l-ghexieren ta' laqghat ohrajn li saru matul id-disa' xhur li ghaddew sakemm tlesta dan il-Pjan.

Nixtieq ghalhekk nizzi hajr lill-membri kollha tal-Kunsill tal-Ippjanar ghax-xoghol fejjiedi li wettqu u anke lil dawk li b'xi mod ghenu fit-twettieq ta' dan il-Pjan. Hajr specjali jmur ghall-predecessur tieghi, l-ex-Ministru n-Nutar Charles Mangion, li hadem kemm felah dwar dan il-progett. Nistieden lilkom ukoll biex taghtu l-fehmiet taghkom dwar dan ir-rapport u anke dwar it-taghrif li se jinghata mill-Perit Lino Bianco li, nista' nghid, kien il-mohh wara dan il-Pjan.